Als je dit leest, ben je waarschijnlijk op zoek gegaan naar de vraag: “hoe schrijf ik een goeie speech?”, of je zoekt naar “presentatie tips”. Je moet je medewerkers toespreken en je gaat ze inlichten over de nieuwe plannen die er zijn. Hoe doe je dat op een overtuigende manier? Zodat de betrokkenheid omhoog gaat, mensen minder weerstand vertonen, en meer als een team gaan werken.
You have come to the right place.
In dit artikel leid ik je door 4 vragen. Als je die ingevuld hebt, kan je daarna de Speech-Template gebruiken. Hiermee weet je zeker dat je een basis hebt voor een goede speech. Mocht je een plus abonnement hebben op ChatGPT: gebruik dan onze eigen Speech-GPT. Werkt hetzelfde, alleen helpt het je door vragen te stellen.
Eerst een beetje achtergrond. Laatst vertelde storytelling-expert Terrence Barry mij: “Leaders are in the business of selling change”. En dat is zo. Maar je publiek wil vaak niet veranderen. Tenminste, het is zoals die beroemde meme: we willen allemaal verandering, maar het liever niet zelf doen. Hoe krijg je mensen dan zover?
Om dat te doen, zou je een verhaal kunnen vertellen, in plaats van (alleen) een rationeel verhaal met argumenten en cijfers. Dat is wel nodig als onderbouwing, maar eerst moeten mensen emotioneel hebben besloten dat ze met je mee gaan doen. En dat heet Business Storytelling.
Hoe vertel je een goed verhaal? Hoe schrijf ik een goeie speech? Ik nodig je uit om aan de gang te gaan met 4 vragen.
Vraag 1: Wat is je boodschap?
Een van de belangrijkste presentatie tips die ik je kan geven, is vooral: wat wil je precies overbrengen? Welke boodschap moet echt blijven hangen bij je publiek? Wat moet de conclusie zijn van het publiek –jouw medewerkers– als ze dit hebben gehoord?
Vraag 2: Wat willen je medewerkers horen in een speech?
Je medewerkers staan centraal in dit verhaal. Zij zijn de held. Maar wie zijn ze precies? Wat vinden ze belangrijk? Welke waarden zijn voor hen essentieel? Vaak worden managers warm van “veranderen”, terwijl de waarde “stabiliteit” belangrijk is voor de medewerkers. Het is belangrijk om je verhaal daarop aan te passen.
Vraag 3: Wie zijn de belangrijkste hoofdrolspelers in je verhaal?
Een goed verhaal heeft 3 hoofdrolspelers.
De Held: Jouw medewerkers. Ze twijfelen. Moet ik die uitdaging nou aangaan? Gaat die nieuwe strategie nou wel werken? Maak in je hoofd een goed beeld van je medewerkers. Wat zijn hun verlangens, hun angsten, hun waarden? Kan je het doel van jouw strategie daaraan koppelen?
De Vijand: Wie staat er in de weg van hun droom? Welke obstakels gaan we –op weg naar die droom– allemaal tegenkomen? En hoe moeten we die overwinnen?
De Mentor: Dat ben jij als leider. Hoe zie jij het voor je? Hoe zorg je dat zij klaar zijn voor de uitdagingen die op ze afkomen? Welke dingen zijn belangrijk? Wat verwacht je van iedereen?
Beschrijf die elementen zo goed als mogelijk. Bedenk er details bij die de lezer of luisteraar de oren doet spitsen. Maak je vijand verschrikkelijk en je held, nou ja, heldhaftig.
Vraag 4: Business Storytelling: hoe verloopt je verhaal?
Door de boeken van Joseph Campbell, of de daarop gebaseerde Disney-films, bestaan verhalen vaak uit drie opeenvolgende elementen. Vaak gaan presentatie tips over hoe je ergens moet staan, en hoe je je stem gebruikt. Maar geloof me, je maakt meer impact met de structuur van je verhaal.
- Crisis. De problematische situatie van jouw publiek. Beschrijf het probleem of de behoefte die je publiek heeft.
- Strijd: Geen vijand wordt verslagen zonder inspanning – hoe zal de mentor helpen het probleem op te lossen?
- Overwinning: De held wint. Hoe ziet de wereld er nu uit?
Alle vragen klaar? Invullen maar: een speech template
Zoals al eerder gezegd, er zijn ontelbare mogelijkheden om een verhaal te vertellen, maar ik merk dat mensen het prettig vinden om een schema te hebben waar ze hun medewerkers-speech aan op kunnen hangen. Dus dan nu eindelijk het antwoord op die vraag: hoe schrijf ik een goeie speech? Hierbij een voorbeeld..
- Opening | Beschrijving held. Vertel iets persoonlijks over de mensen waar je voor staat. Wat kenmerkt hen? Waar ben je trots op? Heb je een voorbeeld? Een mini verhaaltje?
- De Droom | Wat zie je voor je? Wat is iets waar je medewerkers ook warm voor lopen? Pro-tip, het is beter dan ‘meer omzet en winst.’ Wanneer worden de waarden van je medewerkers echt gestimuleerd?
- Obstakel 1 | Waar zit de vijand? Don’t sugarcoat it! Het is fijn om de vijand erg te maken. Gemeen. Dan wordt de triomf alleen maar groter. Is het een interne vijand? Werken we teveel in silo’s? Zijn we teveel gericht op interne processen?
- Oplossing 1 | Wat moeten we dan doen? Wat hebben we daarvoor nodig? Heb je een HEEL CONCREET voorbeeld uit het verleden waaruit blijkt dat we dat kunnen? Wat vond je daar goed aan?
- Obstakel 2 | Nog meer uitdagingen? Vertel geen plastic fantastic verhalen, wees open. Het uitvoeren van de strategie, het kan moeilijk worden, maar…
- Oplossing 2 | Wij kunnen het aan met elkaar! Dan moeten we wel met z’n allen. etc etc.
- Mentor | Waar kunnen ze op je rekenen? Waar wil jij hun mentor zijn? Als ze deze challenge oppakken, hoe ga jij ze helpen om deze wedstrijd te winnen? Jullie zitten zij aan zij in deze strijd. Kunnen ze op je rekenen? Waar blijkt dat uit?
- Call to action | Niets komt voor niets. Wat verwacht jij van hen? Welk gedrag vind je belangrijk? Wat verwacht je van ze als groep?
- De Overwinning | What does victory taste like? Wat hebben we meegemaakt als we dit gewonnen hebben? Welke ervaring gaat iedereen krijgen als we het halen? Wat hebben we dan bereikt? Hoe haakt dat weer terug op de wensen en verlangens van je medewerkers?
- Vertrouwen | Dit gaat ons lukken! Je weet zeker dat ons dit gaat lukken. Dat straal je uit. Probeer een linkje te maken met je opening van je speech, en het terug te brengen naar je persoonlijke verhaal.
Ik hoop dat je met dit voorbeeld makkelijker aan je speech kan beginnen. Dat je het gevoel hebt dat je goede presentatie tips hebt gekregen. En weet: schrijven is schrappen. Dus liever teveel geschreven en weer weggooien (of even op een lege pagina plakken), dan denken: ‘neeh, is een raar verhaal.’ Probeer het gewoon!